Autisme spectrum stoornis (ASS)

Bij mensen met autisme spectrum stoornis gaan de hersenen op een andere manier om met alles wat zij zien, horen, ruiken en voelen. De oorzaken zijn nog niet helemaal duidelijk. Waarschijnlijk spelen erfelijke aanleg en andere factoren samen een rol.

Internationaal zijn er afspraken gemaakt om autisme spectrum stoornis vast te stellen. De nieuwste afspraken staan in de DSM-5. Voordat de DSM-5 er was, stelden dokters ook diagnoses als klassiek autisme, Asperger syndroom en PDD-NOS (Pervasive Developmental Disorder Not Otherwise Specified). Maar nu krijgen mensen die diagnoses niet meer.

Dokters stellen autisme spectrum stoornis vaker vast bij jongens en mannen, dan bij meisjes en vrouwen. De ernst van de kenmerken en het soort kenmerken kunnen van persoon tot persoon verschillend zijn. Mensen met ASS kunnen alle mogelijke soorten en combinaties van beperkingen en kwaliteiten hebben.

Mensen met ASS kunnen meer moeite hebben met sociale contacten. Ze hebben vaak veel interesse in één of een paar onderwerpen of activiteiten. Ook kan bepaald gedrag zich steeds herhalen. Sommigen houden van structuur in hun leven.

Soms is iemand gevoeliger voor bijvoorbeeld pijn of geluid. Of juist minder gevoelig daarvoor. Mensen met ASS hebben vaker last van angstig zijn of somber zijn. Vaak is er niks aan de hand met de intelligentie.

Heb je een vraag? erfolijnaterfocentrum.nl (body: Mail%20ons%20uw%20vraag%3B%20binnen%205%20werkdagen%20ontvangt%20u%20een%20antwoord.%20%0AMijn%20vraag%20is%3A%20%0A) (Mail) ons.

ALLES SLUITEN
    • Andere namen

      Autismespectrumstoornissen
      Autism spectrum disorder

    • Hoe wordt het vastgesteld?

      Dokters kunnen denken aan autisme spectrum stoornis als iemand de kenmerken heeft zoals hierboven staan. Een psychiater of gezondheidszorgpsycholoog kan het vaststellen door iemand te onderzoeken. Dit gebeurt met speciale regels (DSM-5).

    • Is er een behandeling?

      Autisme spectrum stoornis gaat niet over. Mensen krijgen hulp om te begrijpen wat ASS is en hoe zij ermee kunnen omgaan. Dat heet psycho-educatie. Kinderen krijgen vaak samen met hun ouders hulp om te leren hoe zij met andere mensen om kunnen gaan. Als iemand somber of angstig is, kunnen dokters daar een behandeling voor geven. Soms helpen medicijnen hierbij.

      Op de website van de Nederlandse Vereniging voor Autisme vind je informatie over de behandeling en begeleiding.

    • Hoe vaak komt het voor?

      Ongeveer 1 op de 100 mensen heeft ASS.

    • Wat is de oorzaak?

      Dat weten dokters nog niet helemaal. Autisme spectrum stoornis ontstaat waarschijnlijk door een combinatie van erfelijke aanleg en andere factoren. Dat heet multifactoriële overerving.

      Soms is het een kenmerk van een erfelijk syndroom. Bijvoorbeeld Rett syndroom of fragiele X syndroom. Dan hangt het van het syndroom af op welke manier het erfelijk is.

    • Is het erfelijk?

      Autisme spectrum stoornis ontstaat meestal door erfelijke aanleg en omgevingsfactoren samen. Daarom is ASS waarschijnlijk multifactorieel erfelijk.

      Soms is ASS één van de kenmerken van een erfelijk syndroom. Dan bepaalt dat syndroom de manier van overerven.

    • Kinderwens

      Heb je misschien kans op (nog) een kind met ASS en wil je een kind? Dan kun je dat bespreken met je dokter. Die kan je soms verwijzen naar een erfelijkheidsarts. De erfelijkheidsarts kan je informatie op maat geven en misschien vertellen of je kind hier kans op heeft.

    • Meer info voor patiënten
      • Nederlandse Vereniging voor Autisme (NVA)Informatie en lotgenotencontact
      • ErvaringsverhalenVan mensen met ASS en mensen in hun omgeving
      • Cyberpoli ASSInformatie, filmpjes en je kunt vragen stellen aan een aantal deskundigen. Cyberpoli is bedoeld voor jongeren van 13 tot 26 jaar en voor hun ouders, broers en zussen
      • Ikhebdat.nlInformatie speciaal voor kinderen
      • BalansOndersteunt ouders van kinderen en jongeren met leer- en gedragsproblemen, ontwikkelingsstoornissen of speciale onderwijsbehoeften
      • Autismespectrumstoornis (MIND)MIND wil mentale gezondheid bevorderen en alle mensen die hiermee te maken hebben ondersteunen
      • Leo KannerhuisBehandel- en kenniscentrum voor autisme in combinatie met andere psychiatrische problematiek of gedragsproblemen
      • Autisme DigitaalErvaringsverhalen en kennis over autisme bij volwassenen, vanuit een autistisch perspectief
      • Stichting AutsiderOntmoetingsplek voor volwassenen met een vorm van autisme
      • MedlinePlus GeneticsInformatie in het Engels over autisme spectrum stoornissen
    • Expertisecentra
      • De minister van VWS heeft alleen voor zeldzame aandoeningen Expertisecentra voor Zeldzame Aandoeningen (ECZA) aangewezen. Deze aandoening is misschien niet zeldzaam. Of er is nog geen ECZA voor aangewezen.
    • Updatedatum

      19 augustus 2026