Verzekeren en erfelijkheid

Omdat er zoveel verschillende soorten verzekeringen zijn, is het verstandig om eerst goed te bedenken wat je precies met een verzekering wil en hoeveel geld je kunt missen. Vervolgens kun je op zoek gaan naar een verzekering die goed bij jouw situatie past.

Een zorgverzekering is een verplichte verzekering voor iedereen die in Nederland woont of werkt. Het basispakket dekt de kosten voor noodzakelijke medische zorg. De overheid bepaalt wat in het basispakket zit. Zorgverzekeraars zijn verplicht om iedereen aan te nemen. Of je nu een erfelijk risico hebt of niet.

Voor de zorg die niet in het basispakket zit, kun je ervoor kiezen om vrijwillig een aanvullende zorgverzekering af te sluiten. Voor een aanvullend zorgpakket heeft een erfelijk risico of een erfelijke aanleg soms wel gevolgen. Je verzekeraar kan je een aanbod doen, soms met voorwaarden. Maar de verzekeraar is niet verplicht om je een aanvullende zorgverzekering aan te bieden.

Wil je een levensverzekering of een arbeidsongeschiktheidsverzekering afsluiten?
Dan moet je een gezondheidsverklaring invullen. Een verzekeraar mag je niet zomaar alles vragen over erfelijke ziektes of onderzoeken daarnaar. Tot een bepaald verzekerd bedrag hebben de verzekeraars met elkaar afgesproken om nooit vragen te stellen over de uitkomsten van erfelijkheidsonderzoek bij jou of je familieleden.
Boven dat bedrag mag een verzekeraar daar wel naar vragen.

Deze 'vragengrens' ligt bij levensverzekeringen op € 352.200,- (het totaal verzekerde bedrag over een periode van 3 jaar) en voor arbeidsongeschiktheidsverzekeringen is het bedrag € 51.100,– voor het eerste jaar en €34.200,– voor de volgende jaren.

Kijk ook op de website van het Verbond voor Verzekeraars.

Wil je een verzekering met een verzekerd bedrag boven de vragengrens? Dan mag de verzekeraar vragen naar de uitkomsten van erfelijkheidsonderzoek bij jou of je familieleden.

Er zijn verzekeraars die hierover geen vragen stellen bij verzekerde bedragen boven de vragengrenzen. Maar sommige verzekeraars stellen dan wél extra vragen.
Boven de vragengrens mag de verzekeraar vragen stellen over erfelijke ziektes in je familie, over de uitkomsten van erfelijkheidsonderzoek en over eventuele preventieve behandelingen. En de verzekeraar kan je vragen voor een medische keuring door een onafhankelijke arts.

Vraag het van tevoren na bij verschillende verzekeraars. Dan kun je de voorwaarden en werkwijze van verzekeraars vergelijken. Je kunt ook een financieel adviseur vragen om dit te doen.

Overigens: voor het afsluiten van een hypotheek is niet meer altijd een overlijdensrisicoverzekering (ORV) nodig.

Je bent verplicht de gezondheidsverklaring naar waarheid in te vullen. En er zijn bepaalde zaken die je altijd moet melden. Het maakt daarbij niet uit voor welk bedrag je een verzekering aanvraagt.

Dit zijn de zaken die je altijd moet melden:

• Verschijnselen of klachten van een (erfelijke) ziekte.
• Medicijnen die je gebruikt, of bezoeken aan artsen of hulpverleners, voor de verschijnselen/klachten van een (erfelijke) ziekte die je hebt.
• Afwijkingen die zijn gevonden tijdens preventieve controles.
• Heb je een ziekte (gehad) door erfelijke aanleg? Dan moet je wél melden als je daarvoor behandeld bent of wordt behandeld, en je moet ook melden dat je een erfelijke aanleg hebt.

Krijg je verschijnselen of klachten van de (erfelijke) ziekte terwijl je de verzekering aan het afsluiten bent? Dan moet je deze verschijnselen/klachten meteen aan de verzekeraar doorgeven.

Lees de toelichting bij de gezondheidsverklaring altijd goed door.

Overigens: een verzekeraar mag je nooit vragen om erfelijkheidsonderzoek te laten doen.

Naar aanleiding van je gezondheidsverklaring kan de medisch adviseur van de verzekeraar vragen om extra informatie over je gezondheid. Ook kan het zijn dat je gevraagd wordt een medische keuring te laten doen. De medisch adviseur beoordeelt jouw aanvraag en geeft advies aan de verzekeraar. Je hebt het recht om als eerste het advies van de medisch adviseur in te zien, voordat dat het advies eventueel naar de verzekeraar gaat. Op ieder moment in het proces van aanvragen kan je aangeven dat je dat wil. Maar dat kan nadelen hebben.

Meer informatie: Verzekeren en erfelijkheid (juli 2026), pagina 9.

De verzekeraar beslist of je een verzekering aangeboden krijgt. Dan zijn er verschillende mogelijkheden:

• Je kan een verzekering afsluiten zonder voorwaarden of een hogere premie.
• Je kan een verzekering afsluiten tegen een hogere premie en/of met voorwaarden.
• Je kan geen verzekering afsluiten.

Als de verzekeraar een hogere premie vraagt of voorwaarden stelt, moet in begrijpelijke taal uitgelegd worden waarom dat zo is. 

Een verzekeraar mag de informatie die jij geeft, alleen gebruiken voor de aanvraag van een andere verzekering als het om dezelfde soort verzekering gaat, en je daarvoor toestemming geeft. Ook mag jouw informatie nooit gebruikt worden voor je familieleden en andersom.

Verzekeraars moeten je vooraf informeren hoe ze omgaan met je gegevens en voor welke doelen ze die gebruiken. Dit doen ze meestal via een privacystatement op hun website en met een artikel over persoonsgegevens in de polisvoorwaarden.

Meer hierover vind je op vanatotzekerheid.nl.

Lees de brochure Verzekeren en erfelijkheid (juli 2026).

En kijk hier:

• Vanatotzekerheid: medische acceptatie: levensverzekering en arbeidsongeschiktheidsverzekering
• Hoe werkt dat met de gezondheidsverklaring?
• U moet worden gekeurd! En nu? Voor mensen die een medische keuring krijgen naar aanleiding van de gezondheidsverklaring.
• U moet worden gekeurd! En nu? Voor mensen die een verzekering boven de vragengrens willen afsluiten.

Voor mensen met familiaire hypercholesterolemie in de familie heeft het Verbond van Verzekeraars de brochure Familiaire hypercholesterolemie (FH) en verzekerbaarheid.

Heb je kanker (gehad) en vragen over het afsluiten van verzekeringen?
Kijk dan voor informatie op verzekeringen en kanker van Kanker.nl. Je vindt daar ook informatie over de zorgverzekering.

Of ga naar verzekerennakanker.nl, een website van het Verbond van Verzekeraars.

Update-datum: 21 juli 2026