Latent auto-immune diabetes in adults (LADA)
Latent auto-immune diabetes in adults (LADA) is een vorm van diabetes type 1. Mensen met LADA hebben dezelfde klachten als mensen met diabetes type 1. Maar bij LADA beginnen de klachten meestal als iemand ouder is dan 35 jaar. En de klachten ontstaan langzamer en worden minder snel erger.
LADA is een auto-immuunziekte. Bij LADA valt je afweer (immuunsysteem) je alvleesklier aan. Bepaalde cellen in je alvleesklier gaan daardoor kapot. De alvleesklier kan dan niet meer genoeg insuline maken, en dan komt je lichaam insuline tekort. Insuline zorgt ervoor dat suiker (glucose) uit je bloed in je lichaam wordt opgenomen. Glucose is belangrijk, want het is energie voor bijvoorbeeld je hersenen en spieren.
Als de hoeveelheid glucose in het bloed vaak te hoog is, kan dat schadelijk zijn voor bijvoorbeeld je hart, de bloedvaten, nieren, zenuwen of ogen.
In het begin kan LADA lijken op diabetes type 2. Dit komt doordat LADA heel langzaam begint. Dan kunnen mensen vaak nog een tijd zonder insuline. Daardoor krijgen ze vaak van hun dokter te horen dat ze diabetes type 2 hebben, maar dat klopt niet. Een deel van de mensen met diabetes type 2 heeft eigenlijk LADA. Naar schatting gaat dat om ongeveer 1 op de 10 mensen met diabetes type 2.
Een verschil met diabetes type 2 is dat overgewicht niet zo vaak voorkomt bij mensen met LADA. Ook begint LADA meestal op jongere leeftijd dan diabetes type 2. De behandeling is ook anders; bij LADA moet je sneller beginnen met insuline dan als je diabetes type 2 hebt.
Heb je een vraag? erfolijn
erfocentrum.nl (subject: Vraag%20, body: Mail%20ons%20uw%20vraag%3B%20binnen%205%20werkdagen%20ontvangt%20u%20een%20antwoord.%20%0A%0AMijn%20vraag%20is%3A%20%0A%0A) (Mail) ons.
-
Andere namen voor deze ziekte
LADA
Late-onset auto-immune diabetes of adulthood
Slow onset type 1 diabetes
Type 1.5 diabetes
Non-insulin requiring autoimmune diabetes
NIRAD
Slowly-progressing type 1 diabetes
SPT1D -
Hoe wordt deze ziekte vastgesteld?
Dokters kunnen LADA vaststellen met onderzoek van het bloed. Dokters bepalen dan hoeveel suiker (glucose) iemand in het bloed heeft. Ook kijken ze of iemand bepaalde antistoffen in het bloed heeft.
Bij LADA maakt je eigen afweer de cellen van de alvleesklier kapot die insuline maken. Dat is te zien aan bepaalde antistoffen in het bloed.
-
Is er behandeling voor deze ziekte?
LADA gaat niet over. De ziekte wordt behandeld met insuline. Als je door LADA bepaalde klachten hebt, bijvoorbeeld aan je hart, is het soms nodig om ook andere medicijnen te gebruiken.
Van sommige mensen met LADA wordt door de dokter gedacht dat ze diabetes type 2 hebben. Dan krijgen ze een behandeling met tabletten voor die vorm van diabetes. Maar die tabletten werken minder goed bij LADA.
Als er op een later moment LADA wordt vastgesteld, moeten deze mensen soms snel beginnen met insuline.
-
Hoe vaak komt het voor?
We weten niet precies hoeveel mensen LADA hebben. Want van mensen met LADA wordt door de dokter soms gedacht dat ze diabetes type 2 hebben.
Er zijn ongeveer 900.000 mensen in Nederland met diabetes type 2. Ongeveer 1 op de 10 mensen met diabetes type 2 heeft eigenlijk LADA.
-
Wat is de oorzaak van deze ziekte?
LADA is een auto-immuunziekte. Bij LADA valt je afweer (immuunsysteem) je alvleesklier aan. Bepaalde cellen in je alvleesklier gaan daardoor kapot. De alvleesklier kan dan niet meer genoeg insuline maken, waardoor je lichaam insuline tekortkomt.
Insuline is een hormoon dat ervoor zorgt dat suiker (glucose) in je lichaam wordt opgenomen. Glucose is belangrijk, want het is energie voor je lichaam. Bijvoorbeeld voor je hersenen en spieren, om goed te kunnen denken en bewegen.
-
Is deze ziekte erfelijk?
LADA is multifactorieel erfelijk. Dit betekent dat de ziekte ontstaat door een combinatie van foutjes in een gen, samen met omgevingsfactoren. Vaak weten we niet welke omgevingsfactoren dat zijn. Of we weten niet op welke manier die factoren belangrijk zijn.
-
Kinderwens
Heb je als vrouw LADA en wil je een kind? Dan kun je dit bespreken met je dokter voordat je zwanger wordt. De dokter kan je vertellen of er risico’s zijn tijdens je zwangerschap en wat je er aan kunt doen.
Kijk op diabetes.nl voor informatie over zwangerschap en diabetes.
-
Meer info voor patiënten
- Diabetesvereniging NederlandInformatie en lotgenotencontact
- DiabetesfondsKorte informatie over wat LADA is en het verschil met andere vormen van diabetes
- 'De arts vroeg waarom ik mijn diabetes verwaarloosde'Paul vertelt over zijn diagnose LADA
- Blogs over leven met LADA-diabetes (Diabetes.nl)
- Diabetes.nlCommunity voor mensen met diabetes
- Latent autoimmune diabetes in adults (LADA): What is it?Informatie in het Engels van Mayo Clinic. Uit 2023
- Diabetes LADAInformatie in het Engels van Diabetes.co.uk, een internationale community, ook filmpjes
-
Meer info voor artsen
- Artsengenetica.nlInformatie over de verschillende soorten diabetes, waaronder LADA
- Latent autoimmune diabetes in adults: Not type 1, not type 2, a little of bothArtikel in Cleveland Clinic Journal of Medicine, december 2025
- Latent autoimmune diabetes of adults (StatPearls)Informatie van de National Library of Medicine
-
Expertisecentra
De minister van VWS heeft alleen voor zeldzame aandoeningen Expertisecentra voor Zeldzame Aandoeningen (ECZA) aangewezen. Deze aandoening is misschien niet zeldzaam. Of er is nog geen ECZA voor aangewezen.
-
Updatedatum
13 augustus 2026
