Overslaan en naar de inhoud gaan

Erfelijkheid, virussen en bacteriën

Bij sommige mensen verlopen infecties met virussen of bacteriën ernstiger dan bij andere mensen. Een voorbeeld is het coronavirus. Sommige mensen hebben er bijna geen last van. Andere mensen krijgen heel hoge koorts en moeite met ademhalen. Hoe komt het dat sommige mensen sneller of ernstiger ziek worden door infecties van virussen en bacteriën? Veel weten we nog niet. Maar sommige dingen zijn al wel duidelijk. 

Kracht van je afweer

Hoe je lichaam op een infectie kan reageren, wordt voor een deel bepaald door je DNA. Maar het hangt ook van de soort infectie af. Als je lichaam probeert een longontsteking af te weren, is je DNA belangrijker dan wanneer er bijvoorbeeld bacteriën op je huid zitten. Dit komt omdat een longontsteking ernstiger kan zijn dan een infectie op je huid. Je afweersysteem heeft zich meer aangepast aan mogelijk schadelijke infecties. Dit bleek uit een Amerikaans onderzoek waar ook Nederlandse universiteiten aan mee deden. Ook bleek dat de afweer van mensen in de winter beter werkt dan in de zomer.

Extra risico

Je afweer tegen virussen en bacteriën is ook minder goed, als je een auto-immuun ziekte hebt. De afweer gaat dan niet alleen de infectie, maar valt ook deel van je eigen lichaam aan. Mensen met auto-immuun ziektes krijgen daarom soms medicijnen die hun afweer minder actief maken. Vrouwen hebben deze ziektes vaker dan mannen. 
Ook ontdekten onderzoekers dat bij oudere mensen een onderdeel van de afweer minder wordt. Daarom krijgen oudere mensen vaak een griepprik.

Afweer minder goed

Bij sommige mensen werkt de afweer minder goed.Ze hebben meer kans op infecties met ziekteverwekkers zoals bacteriën en virussen. Het lukt hun afweer minder goed om deze infecties te bestrijden. Soms komt dit door een erfelijke ziekte. Voorbeelden zijn IgA-deficiëntie, CVID en SCID. Als je met deze aandoening klachten krijgt, dan kunnen dokters die soms behandelen.

Goed voor je afweer

Het is goed voor je afweerom genoeg te bewegen en gezond te eten. Genoeg slapen helpt ook. Net als zorgen dat je niet teveel stress hebt. Als je regelmatig je handen wast, kan dit infecties voorkomen. Tegen sommige infecties kun je je laten inenten.

Afwijkingen in genen die beschermen

Er zijn verschillende afwijkingen in genen bekend die er voor zorgen dat iemand beter beschermd is tegen sommige infecties. 
Zo zijn bijvoorbeeld mensen drager van de afwijking in het gen voor sikkelcelziekte, beter beschermd tegen malaria. Malaria is een ernstige ziekte en zorgt ieder jaar voor veel slachtoffers. Omdat dragers van sikkelcelziekte beter beschermd zijn tegen malaria, zijn er in gebieden waar dit veel voorkomt veel mensen die de afwijking in dit gen hebben. 
Ook zijn sommige mensen beter beschermd tegen een infectie met het hiv virus. Bij hen zit een afwijking in een gen dat ervoor zorgt dat het virus veel minder goed cellen kan infecteren.

Onderzoek gevoeligheid voor coronavirus

Onderzoekers zijn heel benieuwd hoe het komt dat sommige mensen gevoeliger zijn voor een infectie met het coronavirus dat nu heerst (Covid-19). Daarom is het Universitair Medisch Centrum Groningen samen met anderen, een onderzoek begonnen. Dit doen ze bij een grote groep mensen uit het noorden van Nederland. Ze kijken naar het DNA van mensen die klachten hebben gehad die lijken op de klachten van een corona-infectie. En dat vergelijken ze met het DNA van gezonde mensen die geen coronavirus infectie hebben gehad. Zo kunnen ze misschien de plekken op het DNA opsporen die kunnen zorgen voor ernstige klachten bij een coronavirus infectie.
In dit artikel lees je meer over onderzoek naar DNA en vatbaarheid voor Covid-19.